Beeld: Sandii Zachte

Consuminderen met kinderen en het bezuinigingstaboe

Kinderen zijn duur. Althans, dat is een veel gehoorde kreet. Eigenlijk is dat niet waar. Wat bedoeld wordt is dat producten en diensten die aangeschaft worden ten bate van het kind, samen veel geld kosten. Maar eigenlijk is ook dat niet helemaal accuraat. Veel van deze zaken worden namelijk meer aangeschaft voor de ouder dan voor het kind. Denk bijvoorbeeld aan de inrichting van een babykamer. Een baby zal het verschil niet merken wanneer hij verschoond wordt op een oude tafel in plaats van op een designcommode (zie ook “Baby-uitzet“). Dit artikel zal daarom een ander licht laten schijnen op het ‘dure kind’.

 

Bezuinigen op je kind

Je hoort alles over te hebben voor je kind, inclusief diep, diep in de buidel tasten. Vaak willen ouders hun kind bieden wat ze zelf nooit hebben gehad. Of ouders zijn bang dat ze hun kind kansen in de ontwikkeling ontnemen wanneer bepaalde producten of diensten niet worden verkregen. Als ouder ben je snel onzeker over of je je kinderen genoeg kunt bieden. Besteed je wel genoeg tijd en aandacht aan ze? En in materieel opzicht? Met argusogen kijken we naar de keuzes die andere ouders maken en andersom voelen we ons met argusogen bekeken. Kortom, ongemerkt is bezuinigen op je kind een van de grotere taboes in ouderschapsland. Je hoort in je kind te ‘investeren’.
Nu het taboe benoemd is, kun je bij jezelf nagaan in hoeverre dit taboe een rol in je leven speelt en vervolgens het taboe van je losschudden. Klaar? Oké, dan kunnen we nu echt beginnen met bezuinigen of liever gezegd: consuminderen met kinderen. Zonder schaamte.

 

Keuzes maken

Consuminderen betekent niet dat je op een hutje op de hei gaat zitten en leeft van brandnetelsoep. Het gaat om bewuste keuzes maken in je aankoopgedrag. Het helpt wanneer je de oorzaak van je aankoopdrang juist kan benoemen. Welke behoefte ligt eraan schuil? Is die behoefte oprecht? Is die behoefte anders in te vullen? Wanneer je deze vragen aan jezelf stelt en in alle eerlijkheid beantwoordt, ben je al een eind op weg om bewust te consumeren. Dit heeft negen van de tien keer consuminderen als gevolg.

 

Waarom consuminderen met kinderen?

De voordelen van minder kopen zijn voor iedereen anders. Voor de een is het praktische noodzaak om het einde van de maand te halen met je budget. De ander ervaart het loslaten van (koop)begeerten als een bevrijding. Algemene voordelen zijn:

 

  • Je geeft je kinderen bewustzijn over geld en materialiteit mee
  • Het bespaart geld
  • Het kan het mogelijk maken om minder te werken en meer bij je kinderen te zijn / meer tijd te besteden aan wat echt belangrijk voor je is
  • Het stimuleert het bedenken van creatieve oplossingen
  • Minder kopen = minder weggooien, het vermindert afval
  • Minder kopen = minder produceren, dat is beter voor onze aardbol en vermindert uitbuiting van mensen
  • Het voorkomt dat je huis te vol raakt met spullen. Een te vol huis zorgt voor onrust, is moeilijker op te ruimen en schoon te houden, verkleint de leefruimte en het is moeilijker dingen terug te vinden. Een teveel aan speelgoed zorgt ervoor dat je kinderen niet of moeilijker tot spel komen.
  • De aarde heeft niet genoeg bronnen om in het westerse koopgedrag te blijven voorzien
  • Om jezelf en je kinderen weerbaar te maken tegen de invloed van marketing. Het is niet eenvoudig om niet beïnvloed te worden door folders in je brievenbus en andere verkoopstrategiën.

Hoe bezuinigen?

Bezuinigen kan twee dingen betekenen: wat je koopt, goedkoper kopen of simpelweg minder spullen kopen. Er zijn dus twee sleutelwoorden: goedkoper en minder.
De goedkoper-strategie is een verleidelijke en vooral verraderlijke aanpak. Het enige wat je daarmee doet, is geld besparen en rekenen. Rekenen is iets anders dan bewust consumeren. Of je daadwerkelijk geld bespaart is ook maar de vraag. In de grote linie bekeken zullen goedkope producten vaker vervangen moeten worden. Je gaat dan over op vaker kopen. Ook is de verleiding groot om meer te kopen. Zo ben je uiteindelijk niets goedkoper uit. Bovendien is het een nog grotere belasting voor de aarde.
Soms past kijken naar het prijskaartje echter wel in een goed budgetplan. Bijvoorbeeld wanneer je weloverwogen een mooi kwalitatief en duurzaam product wil aanschaffen en je wacht op een afprijzing. Verleid worden door een afprijzing (de uitverkoop), valt echter niet binnen een goed budgetplan.
Minder kopen is in al zijn eenvoud de beste methode om te bezuinigen. Dat is ook waar consuminderen voor staat. Je betaalt niet minder, je koopt gewoon minder. Het is echter voor veel mensen niet de makkelijkste manier. We worden immers constant aangesproken als consument en worden steeds weer voor verleidingen gezet.
Daarnaast kun je gaan voor zelf recyclen en tweedehands spullen aanschaffen.

 

Consuminderen… minder wat?

Goed, we gaan dus nu met zijn allen minder dingen kopen. Maar wat gaan we dan niet of minder kopen? Laten we met een paar simpele dingen beginnen.

 

Eten en drinken – Het is een duidelijke eerste levensbehoefte, maar toch kunnen we echt met minder. Snoep, koek en ander snaaispul kunnen zo van het boodschappenlijstje af of op zijn minst in beperktere mate aangeschaft worden. Ook tijdens het avondeten valt te consuminderen. Word je bewust van de hoeveelheid die je kookt. Gooi niet dat laatste beetje rijst uit het pak erbij, maar bewaar het gewoon voor de volgende keer. Is er eten over, bewaar dat en vries het in of hou na een paar dagen een ‘restjesdag’. Verder kun je kiezen voor andere producten: vaker kraanwater drinken in plaats van koffie, thee of sap. Zorg er verder voor dat je geen dingen moet weggooien omdat het niet meer goed is. Plan bijvoorbeeld regelmatig een week in waarbij je zoveel mogelijk van je voorraad opeet en dus zo weinig mogelijk koopt. Aan het einde van de week kun je gelijk de vriezer ontdooien (een schone vriezer verbruikt minder energie). Zie ook ons artikel ‘Betaalbaar biologisch‘.
Verzorging – Zalfjes en shampoos kun je waarschijnlijk minder vaak, in kleinere hoeveelheden of simpelweg niet gebruiken. Tel de velletjes toiletpapier die je gebruikt in plaats van een flinke ruk aan de rol te geven. Gebruik wasbare luiers en billendoekjes voor je kind. Gebruik voor meerdere doeleinden hetzelfde product om de kans op verlopen houdbaarheid te verkleinen.

Speelgoed – ‘Ga voor kwaliteit, niet voor kwantiteit’ gaat zeker op bij speelgoed. Met kwaliteit wordt dan bedoeld dat het lang meegaat qua materiaal, maar ook dat het lang interessant blijft voor de kinderen. Kinderen kunnen bovendien geconcentreerder en rustiger spelen bij een beperkte hoeveelheid aan speelmateriaal, dan wanneer er net iets teveel is. Denk ook aan overwachte speelmaterialen zoals oud papier en materialen uit de natuur.

 

Gas en electra – Ook het verbruik van nutsvoorzieningen is consumeren. We kennen allemaal wel de standaard bespaartips: spaarlampen, licht uit op de gang, trui aan en de verwarming twee graden lager, niets op standby, maximaal vijf minuten douchen en niet elke dag etcetera. Maar misschien kun je nog creatiever te werk gaan: stekker van de koelkast eruit tijdens de wintermaanden (gekoeld spul bewaar je buiten), cv-loze-dagen waarbij je samen met de kinderen zoveel mogelijk fysiek bezig bent zodat je het niet koud hebt met als afsluiter samen op de bank onder een deken met een warme drank. Meer inspiratie vind je in het artikel ‘Milieubewustzijn‘.
Je kunt met consuminderen zo ver gaan als je zelf wilt. Zolang je je maar bewust wordt en blijft van je keuzes en de impact die die keuzes hebben op je portemonnee, op je rol als voorbeeld, voor het milieu en voor je leefruimte.

 

Ruimte voor duurzaamheid

Wanneer je consumindert is dat al beter voor mens en milieu. Je spreekt immers minder bronnen aan en er wordt minder afval geproduceerd. De financiële ruimte die consuminderen biedt, kan daarbij ook gebruikt worden om te gaan voor biologische, gifvrije, slaafvrije en eerlijke producten. Duurzaam en goedkoop leven kan dus prima samen gaan en is heel simpel: koop minder en kies voor duurzaam wanneer je wél koopt.

 

Kritisch consumeren op Kiind Magazine:

De baby-uitzet met een budgetknipoog

Marketing voor kinderen werkt!

Overdaad schaadt

Voeding met gebakken lucht

Etiketten lezen

Dagelijks duurzaam

 

Jannie Spruit, beheerder van de minimalistische blog Eenvoudig Wit, heeft als doel om het hele jaar 2012 niets te kopen.