De bewegende klas – hoe leren kinderen?

door Nelleke Bos

Kinderen kunnen niet stilzitten. Op school vragen we dit wel vaak van ze. ‘De bewegende klas’ zou hier een goede verandering teweeg kunnen brengen. Want eigenlijk is er iets geks aan de hand met het onderwijs. Het klopt namelijk niet: de dingen die wij weten over het leervermogen, zie je te weinig terug in de praktijk. Gelukkig zijn er zeker wel scholen die een beleid hebben dat de inzichten waar mogelijk volgt, of waar zelf gepionierd wordt. Kinderen functioneren beter wanneer ze veel kunnen bewegen. De meeste leerkrachten weten dit allang: zij zien het elke dag voor hun ogen gebeuren, zonder dat ze er echt iets aan kunnen veranderen. Hoog tijd voor een nieuwe wind in het denken over onderwijs.

Wij vinden dit een aanrader: Free to learn, Peter Gray

Kennis over het leervermogen zien we niet terug in de praktijk

De bewegende klas

De bewegende klas is een manier om kinderen gedurende de schooldag veel beweging te geven, wat hun concentratie, leervermogen én plezier vergroot. Op scholen waar dit al gebeurt, zijn de ervaringen heel positief. Kinderen zitten niet meer op een stoel aan hun tafeltje, maar werken op de grond, in de kring, of op een kussen aan een bankje. Ze kunnen niet meer ‘verdwijnen’ uit het zicht van de leerkracht, want er is geen achterste rij meer. Er wordt veel gewerkt in een grote kring, waardoor de kinderen een veel hogere betrokkenheid hebben bij wat er in de klas gebeurt. Ze blijven actief, in hun lichaam en met hun aandacht.

Zintuigen

Iets leren doe je met je zintuigen. Hoe meer verschillende zintuigen meedoen, hoe beter je informatie kunt opnemen. Dit is ook waarom je beter kunt lezen op papier dan op een scherm: de context van het papier in je hand – hoe het voelt, hoe het ruikt, op welk punt van de bladspiegel je je bevindt – helpt je om de gegeven inhoud te ankeren in jezelf. Zo kan het ook helpen voor een kind om te leren rekenen en schrijven met gebruik van meer zintuigen: zingen, klappen maar ook zien en voelen van materialen.

Hoe meer zintuigen je combineert, hoe beter je dingen onthoudt.

Op blote voeten leer je ook beter. Schoenen aan in de klas zorgen voor een minder goede opname van informatie dan met sloffen/sokken/blote voetjes op school zitten. Kinderen zonder schoenen in de klas kunnen zich beter concentreren, en dat maakt natuurlijk veel uit.

Beweging

Bewegend leer je beter. Urenlang op een stoeltje doet de truc niet. Wiebelen, schommelen, liggen, springen zijn allemaal bewegingen die een kind helpen om informatie op te nemen. Een Groningse studie laat zien: ’Al na twee jaar bewegend leren boeken de scholieren een leerwinst van vijf maanden.’  Zeg nou zelf: heb je je kind ooit een boek voorgelezen terwijl het kaarsrecht op een stoel zat?

Net als het combineren van meer zintuigen is ook het integreren van beweging ondersteunend aan het leerproces. Tafels kun je uit je hoofd leren, maar je kunt ze ook hinkelen of met een klapspelletje leren. Om begrip van hoeveelheid te krijgen, kun je lopen op de getallenlijn, en ga zo maar door. Je kunt de lesstof driedimensionaal maken, zoals een kind zelf ook is.

Humor

Met plezier leer je beter. Is iets grappig, grote kans dat je het onthoudt. Beweging maakt dingen leuker, doordat je het via je lichaam ervaart.   Ben je in de groep aan het bewegen, bijvoorbeeld met een balspel, dan is een ‘fout’ ook eerder grappig dan vervelend. Humor ontspant en relativeert; twee factoren die een goede basis vormen om kennis op te nemen. De mens is en blijft een spelend wezen – en dat gaat trouwens nooit over.

Recensie: Het gedwongen onderwijs voorbij

Een kleuter is geen leerling

Fotografie: de veelzijdige Jana Boekholt

Boekentips

Word lid

In onze fijne online community verbind je met gelijkgestemden

Verder lezen

Pesten is een groepsprobleem

Pesten is een groepsprobleem

‘Ze moeten de pesters harder aanpakken’. Pesten is een groot probleem en komt op de meeste scholen en BSO’s veelvuldig voor. Liv den Duyn ging voor Kiind Magazine naar een workshop Apemanagement en ik volgde de cursus Vreedzame BSO (afgeleid van Vreedzame school). Aan...

10 Tips voor 10 dagen thuisblijven

10 Tips voor 10 dagen thuisblijven

1. Vertrouw! Laat het los en heb vertrouwen; kinderen leren ontzettend veel van de wereld om zich heen. Een eventuele achterstand kan ingehaald worden. Echt. 2. Ontspan Niemand leert nieuwe dingen onder druk. Merk je dat er een periode van rust en vrij spelen nodig...

Haal de wereld binnen met thuisonderwijs

Haal de wereld binnen met thuisonderwijs

Op een dag breekt het moment aan: je kleintje gaat naar school. Het lijkt zo’n logische stap na de vierde verjaardag dat je bijna vergeet dat er ook nog een andere mogelijkheid is, namelijk thuisonderwijs. Dit krijgt in Nederland steeds meer bekendheid en is allang...

We staan al onder druk in deze Corona-tijd, mag het tempo omlaag?

We staan al onder druk in deze Corona-tijd, mag het tempo omlaag?

Dik drie weken geleden was het ineens zover: Nederland ging min of meer dicht. Heel veel volwassenen niet meer naar het werk, kinderen niet meer naar school, niemand meer op visite bij opa en oma, geen studenten meer in de collegezalen, geen concerten of dansfeestjes...

Tips van een thuisonderwijzer

Tips van een thuisonderwijzer

De komende drie weken zijn alle ouders een beetje thuisonderwijsouders. Ook voor ouders die al thuisonderwijs geven, zoals wij, is het een vreemde tijd zonder clubjes, cursussen en workshops. Misschien valt het je niet per se zwaar en vind je het leuk om er meer uit...

Column: Nooit naar school, of toch wel? 

Column: Nooit naar school, of toch wel? 

De heerlijke Instagram-plaatjes van #wildandfree kinderen die op dinsdagmorgen schelpen zoeken op het strand, het ene na het andere kunstproject afronden en zich ongehinderd door wie of wat dan ook urenlang bezig houden met hun eigen interesses, raken een gevoelige...

DOWNLOAD GRATIS EBOOK

Lees 'Zo bereid je je voor op je baby'. Je ontvangt meteen onze zinnige nieuwsbrief (waarvoor je je uiteraard op ieder moment kunt uitschrijven)

Het is gelukt, we gaan een mail naar je typen! (check ook je spamfolder)

0