Column: Praten over de dood

door Robert Tannemaat
Robert Tannemaat

Sofie en ik zaten samen na de lunch aan tafel. Ze keek dromerig naar buiten: de ezel van de kinderboerderij aan de overkant is er al een tijdje niet meer, maar het blijft voor haar een interessant onderwerp. ‘Wat gebeurt er met je als je dood bent?’ vroeg ze.

Ik voelde me geraakt door haar vraag en proefde een haast heilige sfeer gemengd met frisse kleuterachtige rationele waaroms.

‘Je gaat dan weer terug naar waar je vandaan kwam voordat je hier kwam als baby.’ probeerde ik mijn beeld erbij zo eenvoudig mogelijk te vertellen. ‘Je bent dan nog steeds jezelf, maar hebt geen lichaam meer.’ Daar kon ze wel wat mee, maakte ik op uit haar blik. Niet verbaasd, niet bang, eerder nieuwsgierig.

‘En zie ik jou dan nog wel?’ vroeg ze. ‘Ja’, zei ik, ‘maar we kunnen elkaar niet meer aanraken zoals we dat nu kunnen. Je kunt dan misschien wel door een muur lopen, net zoals in het boek over Erik en zijn opa dat we laatst lazen.’ ‘Huh, dat is gek,’ zei ze een beetje schuddend.

We hadden laatst een boek uit de bibliotheek dat vertelde over de jongen Erik wiens opa was overleden. ’s Nachts kwam opa de jongen opzoeken en liep daarbij door de muren heen. De jongen was er enthousiast over dat opa nu een geest was, omdat hij een boek over geesten had. Opa zelf moest nog even wennen en kwam die week elke nacht bij de jongen op bezoek omdat hij dacht iets vergeten te zijn. Totdat hij besefte wat: hij had geen kans gehad afscheid te nemen van zijn kleinzoon.

Sofie ging verder: ‘Ik vind het niet leuk als je doodgaat’. ‘Nee, dat lijkt me ook niets’, zei ik, ‘Ik blijf graag nog heel lang hier bij jullie’. ‘Maar wat gebeurt er’, vroeg ze serieus, ‘als jullie allebei doodgaan?’ Mijn hart sloeg een slag over. Ik moest er niet aan denken en toch hadden we het er nu over.

‘Dan gaan jij en Simon bij Emile en Angela wonen’, zei ik (want dat hebben we zo geregeld met goede vrienden). ‘Echt waar?!’ riep Sofie enthousiast. ‘Echt waar?!’ ’Ja, echt waar. Als wij doodgaan, zorgen zij voor jullie.’ Ondanks het onderwerp glunderde Sofie bij het idee. ‘Ga ik dan echt bij hun thuis wonen, samen met Sam en Wieb?’

‘Ja, echt waar,’ herhaalde ik. Haar blik veranderde ineens van blij naar verdrietig: ‘Maar dan zal ik jullie wel heel erg missen.’

Geraakt door de openheid vertelde ik dat ik haar ook heel erg zou missen. De gedachte alleen al maakte mijn maag in de knoop en ik was blij met haar frisse nieuwsgierigheid, die mij hielp de gedachte eraan op een lichte manier te benaderen.

Het gesprek was klaar. Ze ging van tafel of om iets anders te doen. Blijkbaar tevreden gesteld.

Robert Tannemaat is naast vader van Simon (1,5) en Sofie (4) en natuurliefhebber ook trainer in groei en gelijkwaardige samenwerking. 

https://kiind.nl/article192/

Word lid

In onze fijne online community verbind je met gelijkgestemden

Verder lezen

Column: Doen wat je wilt, against all odds

Column: Doen wat je wilt, against all odds

We gaan samen een weekend naar Groningen voor de David Bowie-tentoonstelling. Met de trein en in een hotel. En ondanks een drukke week, met halfzieke kinderen, een brakke nacht door een verjaardag en, oh ja, de zomertijd, voelen we ons verbazingwekkend fris en monter...

Column: Vier jaar worden

Column: Vier jaar worden

Eigenlijk werden we er met zijn geboorte al mee geconfronteerd. Ooit zou de dag aanbreken dat zoonlief vier jaar wordt. Vier jaar is een hele sprong. Het baby’tje van toen is een heus mini knulletje nu. Het voelt alsof hij nog maar net uit de luiers is en...

Column: Ziekenhuis in Laos

Column: Ziekenhuis in Laos

'Broem broem. Stop, hier is het ziekenhuis. Is hier een dokter? Nee, kom kind. Deze dokter weet het niet, we gaan naar een ander ziekenhuis. Broem.' Zo speelt mijn dochter doktertje. En dat is helaas niet zo gek. Het is vrijdagavond zes uur, en we zijn moe maar...

Column: Black Sabbath, Frank Sinatra en Gangnam Style

Column: Black Sabbath, Frank Sinatra en Gangnam Style

Lang geleden, de kleurenfotografie bestond nét en na een jaar of tien waren alle herinneringen overtrokken met een doffe rode waas, was mijn moeder volksdansjuf. Er stond een indrukwekkende rij lp’s met dansmuziek in de kast, en soms, als onze broertjes...

Column: Weer een kaarsje op de taart

Column: Weer een kaarsje op de taart

De laatste maand van zoonlief als vierjarige is alweer aangebroken. En dan betekent dat het niet lang meer duurt voordat hij officieel leerplichtig wordt. Geen vakanties buiten de vakantieperioden om, geen smokkeldaagjes, gewoon dagelijks verplicht naar school.Wat is...

Ouderschap en de zorgverzekering 2026

Je kiest als ouder bewust voor bepaalde waarden. Houten speelgoed in plaats van schreeuwerig plastic, biologische voeding op tafel en misschien wel wasbare luiers aan de billen. Die keuzes maak je omdat ze goed voelen en passen bij jouw visie op de wereld. Minder...

LEES GRATIS HET INTERVIEW MET ALFIE KOHN

Het interview met de grondlegger van het onvoorwaardelijk opvoeden in je mailbox? Je ontvangt meteen ook de Kiindnieuwsbrief vol inspiratie (uitschrijven mag).

Het is gelukt, we gaan een mail naar je typen! (check ook je spamfolder)

0