Hoogbegaafdheid; een ander systeem in de hersenen

door Gastauteur

Sander Dekker, de man die verantwoordelijk is voor het reilen en zeilen van ons onderwijs. Wie kent hem niet? Ik wel in ieder geval. Kort geleden maakte onze staatssecretaris bekend dat er voor de toptalenten in ons onderwijs dingen moeten veranderen. Een hoop van-formeel-naar-Jip en Janneke-taalgebruik vloog over de tafel. Maar wat betekent het voor mij?

Ik ben Anne. 16 jaar geleden ben ik op de wereld gezet. Mijn ouders dachten nog een dochter zonder etiketten te hebben. Vier jaar later bleek dat ik niet zomaar Anne was, maar dat Anne ‘hoogbegaafd’ was. Nu, 16 jaar later, ben ik dat nog steeds, hoewel dat etikettengebeuren dubieus is.


Tegenwoordig denken veel mensen te weten wat hoogbegaafd is.

De Van Dale definitie van hoogbegaafd is: ‘uitzonderlijk intelligent’. Over intelligent zeggen ze ‘vlug van begrip’. Ik ben dus uitzonderlijk vlug van begrip. Of dit past bij het stereotype hoogbegaafd? Ik denk het niet. Waarschijnlijk heeft u bij hoogbegaafd het beeld van superslimme kinderen op een failliete Leonardoschool. Gymnasiasten die met vier vingers in hun neus negens aan het halen zijn. Of vijf-jarige jongetjes die de Rubik’s Cube in 15 seconden oplossen.

Voor mij is hoogbegaafdheid meer: een compleet ander systeem in de hersenen waardoor het zo goed als geheel onmogelijk is om normaal te functioneren in de maatschappij en ons schoolsysteem. Tegenwoordig denken veel mensen te weten wat hoogbegaafd is. Sander Dekker ook. We zijn zelfs ‘toptalenten’. Goed, misschien ben ik dat ook, maar Dekker heeft er in ieder geval wel een ander beeld bij. Het beeld van superslimme kinderen die met vier vingers in hun neus negens halen.

Die groep toptalenten moet meer uitdaging krijgen in het onderwijs. Hoge cijfers moeten beloond worden en leerlingen moeten meer de vrijheid krijgen om zelfstandig te werken. Mooie plannen, lijkt. Er komt zelfs extra geld vrij om toptalent te stimuleren: 29 miljoen. Een snelle rekensom leert dat dat ongeveer €30,- euro per leerling is. Voor dat geld kan nog geen eens een extra boek gekocht worden. Maar dat lumineuze bedrag gaat ons onderwijs veranderen!

Sander Dekker wil niet veel kwijt over de definitie toptalent. Ik vraag mij vooral af hoe scholen dit gaan aanpakken. Je moet toch de kinderen die toptalent zijn gaan herkennen. Anders weet je niet wie je wel en geen geld mag geven. Bovendien valt niet iedereen op als toptalent. De combinatie hoogbegaafd en hoge cijfers is vaak snel gemaakt. Toch herken ik mij hier niet in. Ik sluit me meer aan bij de zesjeshalende leerlingen.


Gymnasiasten die met vier vingers in hun neus negens halen.

Het is goed om te weten dat ik geen zesjes haal uit luiheid. Nee, achter dit gedrag zit een andere filosofie. Ik heb een hekel aan het naar school gaan en leren, ik wil het liefst zo snel mogelijk mijn diploma halen. Waarom zou ik dan heel veel moeite doen om een 8 te gaan halen, een 6 is al heel veel werk. Met een 5,5 voldoe ik gewoon aan de eisen voor een VWO-diploma. Ik ben dus tevreden met een zes. Bovendien kan ik in de tijd die ik hiermee bespaar een hoop andere nuttige dingen doen.

Terug naar de plannen van Dekker. Hoge cijfers moeten beloond worden, toptalenten moeten uitdagender onderwijs krijgen en de bovenlaag van het Nederlandse onderwijs gaat opgekrikt worden. Wil ik hiervoor in aanmerking komen, dan moet ik mij gaan etiketteren met het etiket hoogbegaafd en me daar ook naar gaan gedragen. Dat wil zeggen: achten halen, snel leren en veel interesse tonen in extra, al dan niet uitdagende, opdrachten. De ervaring heeft mij geleerd dat ik anders niet zal opvallen als hoogbegaafd en potentieel toptalent.

Gelukkig heb ik mazzel gehad. Een zekere school heeft mij de kans gegeven om op mijn manier toch alle kennis te verzamelen die ik nodig heb voor mijn diploma. Ik mag op mijn eigen tempo leren maar vooral leren op de manier die bij mij past. Nog een paar weken en ik hoop mijn laatste examens af te ronden, om daarna aan een studie te beginnen.

Boekentips

Word lid

In onze fijne online community verbind je met gelijkgestemden

Verder lezen

Column: Een gloednieuw boekje vol werkjes

Column: Een gloednieuw boekje vol werkjes

“Zul je goed je best doen met de cito?” hoor ik een moeder bij het afscheid nemen aan haar kind vragen. Ik kijk nog even om, zie het kind in kwestie ernstig ja knikken. Het jochie is vijf. Mijn vierjarige moet er ook aan. De kleutercito. Hij heeft er zin...

Citotraining, een ramp voor kinderen

Citotraining, een ramp voor kinderen

Nog een paar maanden en dan is het zover: groep 8 gaat de eindtoets maken. Zo'n toets is vaak een hele gebeurtenis in een gezin, maar voornamelijk voor het kind zelf natuurlijk. Veel ouders vinden de citotoets erg belangrijk, omdat het deels bepaalt welk advies jouw...

Een school kiezen? Let op deze 6 criteria

Een school kiezen? Let op deze 6 criteria

Als je een school kiest (en als je wilt dat je kind een vrij mens blijft) is dat een grote beslissing. Behalve de onderwijsmethode, grootte en afstand zijn er nog andere aandachtspunten waar je op kunt letten. Dingen waar je misschien niet direct bij stilstaat wanneer...

Column: Yoga op school

Column: Yoga op school

Zodra ik mijn roze bedrijfsbakfiets bij het hek van de school parkeer rennen de eerste kinderen al op me af. 'Ben jij de yogajuf?' 'Doe niet zo onbeleefd, je moet u zeggen joh!' 'Mag ik helpen met die matjes?' En daar gaan ze, ieder met drie matjes in hun armen. De...

Column: Wie was Anne Frank?

Column: Wie was Anne Frank?

Mijn kinderen kijken graag naar Klokhuis. Als het op een keer in een aflevering over Anne Frank gaat, zie ik dat mijn jongste dochter van 6 heel erg geboeid zit te luisteren. Ze komt er half in en heeft niet alles gezien. Maar nadat de aflevering afgelopen is heeft ze...

Waarom ik overweeg thuisonderwijs te gaan geven

Waarom ik overweeg thuisonderwijs te gaan geven

Mijn dochter wordt bijna vier. Ik heb een hele zoektocht afgelegd langs scholen. Ik heb vrije scholen bekeken, democratische scholen, Freinet en Jenaplanscholen. En wat zaten er leuke scholen bij! En leuke leerkrachten. Het waren vaak hartelijke, gedreven mensen. Over...

0