Democratisch onderwijs: Leren lezen op een school zonder klassen en toetsen
Als je kind naar een democratische school gaat, moet je als ouder durven loslaten en geloven dat kinderen vanuit hun nieuwsgierigheid altijd in ontwikkeling zijn.
Opvoeden als een jager-verzamelaar in moderne tijden
Als ik de zoveelste onderhandeling begin over opruimen of schermpjestijd, vraag ik me af of dit normaal is. Michaeleen Doucleff ook. Met haar peuter raakte ze voortdurend in een machtsstrijd. Het voelde niet goed. Het voelde als iets wat vooral in westerse...
Laat je kind wortelen
Wat is wortelen? En hoe kunnen we onze kinderen helpen te wortelen, zodat ze uiteindelijk de vleugels krijgen om te kunnen vliegen? Journalist Drees Koren vroeg het aan schrijfster Christine Pannebakker. Wortelen is een werkwoord. Ik wortel, jij wortelt, hij...
Hoogbegaafde kinderen versnellen niet
Hoogbegaafde kinderen denken en leren sneller. Ze hebben een beter geheugen dan gemiddeld intelligente kinderen. Daarnaast kunnen ze onder andere heel goed de bestaande kennis met nieuwe kennis combineren en originele oplossingen bedenken. Een hoogbegaafde leerling...
Hoera voor het luisterboek! (en minder schermtijd)
Veel naar schermpjes kijken is niet goed voor je ogen en je wordt er vooral zo lamlendig van. Of je nou 3 of 33 of 88 bent. Maar toch, maar toch... mijn kinderen vermaken zich niet altijd uit zichzelf en ik ben soms te lui om iets leuks te bedenken (we zeggen het maar...
De mooie kanten van Down
Over de risico’s van het Downsyndroom hoor je genoeg. Maar een kind met Down is en blijft vooral een kind om van te houden - met iets extra’s. Echte aanrader: De upside van Down Anders? We bezochten het gezin van Linda en Boy, die twee dochters hebben. (In de nieuwe...
Taalontwikkeling bij peuters en kleuters
Kinderen van twee-en-een-half jaar tot vijf jaar zitten qua taalontwikkeling in de differentiatiefase. In de differentiatiefase gebeurt ontzettend veel. Niet alleen ontwikkelt het kind zich heel snel -zowel op lichamelijk, motorisch, emotioneel en sociaal als op...
Op pad met je vader: de inwijding van jongen naar man
Opeens zijn we er. Een plek midden in het bos, een stuk weg van het pad. De bomen staan op de goede afstand van elkaar, de zon schijnt tussen de takken door. Hier zal geen argeloze wandelaar of strenge boswachter voorbij komen. Thijn laat de rugzak van zijn schouders...
Emoties benoemen met de Sensicirkel
Mijn dochter is soms boos, heel erg boos. Dat is helemaal niet zo erg. Boos zijn is ook wel eens lekker. Tenminste, dat vind ík. Ik weet van mezelf vaak wel wat er aan de hand is, waarom ik boos word (en soms ook niet). Voor mijn dochter is dat veel lastiger. Ik zie...
Kinderen als serieuze gesprekspartners: zo deed Korczak dat
De Poolse kinderarts Janusz Korczak (1878-1942) leidde begin 20e eeuw een weeshuis in Warschau. Hij ontwikkelde een methode waarin wederzijds respect de basis was, nadat hij gemerkt had dat straffen en een autoritaire houding weinig effect hadden. Korczak...
Column: Likjes en kleffe kusjes
Ze slaapt. Haar mond open, haar benen onder haar lijf gevouwen, haar bipsje in de lucht. Ik strijk met een vinger voorzichtig door haar plakkerige haar. Als ik haar neusje aanraak, trekt ze een gezicht. Heel zachtjes kus ik haar warme wang. Dan sluip ik de slaapkamer...
Lekker bewegen in een speelomgeving a la Pikler!
Ik kijk naar Runa van ongeveer anderhalf jaar oud. Ze speelt in SpeelRuimte, waar ik kom met mijn zoontje. Runa houdt zich vast aan de grote houten kubus waar je doorheen kunt kruipen. Gonny Tromp, pedagoge bij SpeelRuimte, legt uit dat het voor kleine kinderen een...
Laat je scharrelkiind op vrije voeten!
Vrijheid. Om te bewegen hoe je wil, waarheen je wil. Vond ik altijd vanzelfsprekend. Als er dit jaar íets voelbaar is geworden, is het wel hoe kwetsbaar vrijheid is. Hoeveel wij mensen over de aarde bewegen, en welke gevolgen dat kan hebben. Dat alles wat wij...
Broertjes en zusjes: niet met en niet zonder elkaar
Met een tevreden blik kijk je naar je spelende kinderen. Wat hebben ze het fijn en gezellig samen. Totdat de een iets wil hebben wat de ander net had. Of er een meningsverschil ontstaat over wie er eerst was. Het vredige tafereeltje ontaardt plotseling in een ruzie...
Echte aandacht: het belang van relaties en verbinding
’Geen mens kan floreren zonder de liefde en aandacht van zijn dierbaren.’ Een prachtige uitspraak van Tony Crabbe in zijn boek Nooit meer te druk. Hij haalt hierin onderzoeken aan waaruit blijkt dat relaties van goede kwaliteit onze gezondheid en het welzijn positief...
Zo leert je kind (weer) zelfstandig spelen
‘Mama, speel nou!’ Zucht. Alweer? En natuurlijk wéér hetzelfde spel ook nog. Het is soms net alsof je kind geen eigen ideeën heeft. Jij moet helpen, meespelen, erbij zijn, dingen aandragen. En natuurlijk is dat ook hartstikke leuk. Je bent er graag voor je kind en je...
Alles is spel: Stimuleren van de fantasie
Het belang van spel wordt onderschat. De huidige trend op scholen is om kinderen al in de kleuterklas te leren lezen en tellen. Een artikel in de Volkskrant van ontwikkelingspsycholoog Ewald Vervaet vond ik verhelderend: “Kleuters hebben 360 uur nodig om 16 letters te...
Jongens en meisjes verschillen minder dan het lijkt
Jongens en meisjes. Een wereld van verschil. Tenminste, als je speelgoedwinkels en kledingzaken mag geloven. Die bevatten tegenwoordig een enorme kloof tussen roze en blauw. Maar zijn de verschillen m/v wel echt zo groot? Of is het slechts onze perceptie? Als...
Onderzoek bevestigt een relatie tussen slechte darmgezondheid en gedragsproblemen
Stijn is 6. Hij zit in groep 3. Op school komt hij goed mee en het is een vrolijke jongen in de klas. Maar Stijn is ook vaak onrustig of gespannen. Zo onrustig dat hij niet meer kan luisteren naar wat de juf zegt. Dat het niet meer binnen komt. Hij raakt dan een...
Rouw bij kinderen
Wanneer een dierbare overlijdt, staat voor je gevoel de wereld even stil. Niets is ingrijpender dan het verliezen van iemand van wie je houdt. Als volwassenen kennen we de gevoelens van verdriet. Maar hoe werkt dit voor kinderen? Hoe gaan zij hiermee om en hoe kunnen...
Ook vrije scholen kunnen onderwijssegregatie aanpakken
Walraven reageert op een stuk over de vrije school dat verscheen in de Volkskrant: ‘De vrije school is zeer in trek bij witte ouders, én bij extreemrechts. Wat betekent dat?’. Hij betoogt dat ook vrije scholen zich kunnen inzetten om een betere afspiegeling van de samenleving te vormen.
Elf dingen die je helpen met kindertekeningen begrijpen
Wat betekenen al die krassen en figuurtjes op de tekening van je (kleine) kind nu precies? Speltherapeut Eveline Ruitenberg weet het en deelt elf hints met jou. 1. Lijnen Kijk niet alleen naar wat er getekend is, maar ook hoe. Je kunt waarschijnlijk aan de lijnen op...
Hoe help je je boze kind met zelfregulatie?
Het maakt niet uit wat je doet. Je kind lijkt een tijdbom en kan ieder moment afgaan. Je hebt alles al geprobeerd maar niets werkt. En eigenlijk was dat altijd al zo, maar het wordt alleen maar erger. Je kind is boos. Om niets. Of wel om iets? Moet je kind zich maar...
Waarom babygebaren zo handig zijn
In het tweede levensjaar, net baby-af, begint je kind woordjes te zeggen. Toch begrijpt hij de taal al veel eerder. In het derde trimester van de zwangerschap leert een baby al de tonen van de hem omringende taal te herkennen, en ontwikkelt hij een voorkeur voor -...
Kleine racistjes: wat is ons eigen aandeel?
Onze kinderen zijn geen kleine racistjes. We willen onze kinderen immers opvoeden tot respectvolle wijze volwassenen, die hun medemensen gelijkwaardig behandelen, of ze nu wit, zwart of iets daar tussenin zijn. Maar is dat wel reëel? Zonder dat we er erg in hebben,...
Lekker kliederen zonder regels
Ik had op de hogeschool ooit een docent die bij hoog en laag volhield dat iets alleen kunst mocht heten als de maker een papiertje van de kunstacademie bezat. Hier kon ik helemaal niets mee, ik zou dus nooit kunst kunnen maken, enkel kunnen knutselen, hoe goed ik ook...
Tweetalig opvoeden, hoe werkt dat?
“Vang de snow!”, zegt Alexander. Alexander komt uit Engeland. Hij kan de dingen grappig zeggen. Maar daar moet je niet om lachen, je moet hem leren hoe het wel moet. “Sneeuw”, zegt Robin. “Sneeuw”, zegt Alexander. “Vang de sneeuw.” Sjoerd Kuyper maakt in ‘Robin...
Minder luiers, meer plezier: babyzindelijkheidscommunicatie
Roos loopt richting de deur van de wc. Ze is 18 maanden oud en heeft nog geen woorden om te zeggen wat ze precies wil, maar met haar handen maakt ze het gebaar voor plassen. Ik sta op van de bank en loop met haar mee. ‘Kom, dan gaan we naar de wc,’ zeg ik. Ik help...
Kinderen leren vanzelf wel
Kinderen leren van nature. Wat kunnen wij als ouders doen om onze kinderen zo min mogelijk te hinderen in hun eigen weg? Drees ontdekt 4 manieren om onze kinderen zo veel mogelijk eigen speelruimte (in de brede zin van het woord) te geven. Ze schrijft er uitgebreid...
Help, mijn kinderen maken ruzie!
Als je meer kinderen hebt, ken je het wel. Geruzie, gehuil en geschreeuw. En elke keer kom jij er weer tussen om zusjes en broertjes uit elkaar te halen. Ga nou eens lief samen spelen! Maar wacht eens, maken wij ons als ouders niet gewoon te druk? Met ruzie maken is...
Column: Dertig jaar liefde
'Mam?’ -‘Ja?’ Kinderbedtijd. Ik zit op mijn bed een tijdschrift te lezen en mijn oudste zoon is nog even naast me gekropen. ‘Als Kika een oud omaatje is, woont ze dan nog bij ons?’ Ik leg mijn tijdschrift weg en kijk hem aan. ‘Ik denk het wel. Dan zit ze denk ik heel...
‘Wat willen we als generatie doorgeven?’
‘Het onderwijs draagt bij aan een economisch gedreven toekomst en dat maakt onze scholen een verarmende, in plaats van verrijkende omgeving waarin goedbedoelende, door idealen gedreven leerkrachten misschien wel net zo vaak vastlopen als leerlingen.’ Aldus (vrij...
Help, mijn kind tekent niet
Wat als je kind niet wil tekenen? Is dat een probleem? En hoe kun je hem stimuleren om met plezier aan de slag te gaan? Bungeejumpen Oké, je kind tekent niet graag. Dat kan. Maar is dat wel echt een probleem? Speltherapeut Eveline Ruitenberg: ‘De ontwikkeling van...
5 dingen die temperamentvolle kinderen nodig hebben
Eva Bronsveld vulde er een heel boek mee en heeft zeker wel een paar handige tips als je temperamentvolle kinderen hebt. Vroeger noemde je kinderen gewoon druk. Of wild of zo. Temperamentvol is eigenlijk wel een woord waar meer respect en begrip voor...
Vergroot de weerbaarheid van je kind
Misbruik van je kind is voor veel ouders een grote angst, versterkt door de vele nare berichten in de media. Misbruik komt veel vaker voor dan de meeste mensen denken, zo'n veertig procent van de vrouwen heeft voor haar zestiende jaar een vervelende seksuele ervaring...
Wat is schoolrijpheid?
We horen het vaak genoeg: ’Mijn kleuter wil zo graag lezen!’ Kinderen kunnen in deze tijd zo voorlijk zijn. Ze kunnen niet wáchten om echte schooldingen te leren. Ze zijn ook echt bedreven in het herkennen van letters of het ontdekken van digitale slimmigheidjes. Maar...
Speel maar met vuur
‘Houd je kinderen weg bij vuur, want het is gevaarlijk.’ Ronja de roversdochter zou het er niet mee eens zijn. En mijn eigen kinderen evenmin. Zullen we het omdraaien? Voed je kinderen op met vuur, zodat ze leren omgaan met gevaar. Vier zomers geleden kampeerden we op...
Waarom peuters zo schattig zijn
Na al die stukken over de peuterpuberteit, met driftbuien van epische omvang, scènes bij de Hema en de conclusie dat praten met peuters soms averechts werkt vond ik het wel tijd voor een soort ode aan de peuter. Want wat zijn ze in de eerste plaats toch heerlijke...
Waarom peuters niet op een strafstoeltje horen (ook niet heel even)
Op een ouderavond vroeg de juf van mijn kleuter: ‘Kinderen van 0 tot 7 jaar willen van alles en ze doen ook van alles. Wat hebben ze nodig om te dóen?’ Het onderwerp was de wil. Er werd van alles geroepen: zelfvertrouwen? Een plan? Een doel? Dat was het allemaal niet....
Stoute kinderen: de ontwikkeling van het geweten
Vanaf welke leeftijd kan een kind zich verplaatsen in een ander? En wat is eigenlijk stout zijn? Het geweten ontwikkelt zich een slag in de rondte bij kinderen. Het is belangrijk om te beseffen dat kinderen in dit opzicht heel anders in elkaar steken dan volwassenen...
Tasten en voelen: de zintuigelijke ontwikkeling
Kleien met rivierklei, schilderen met modder op grote vlakken, kneden met deeg, kledderen met behangselplak... Veel ouders zijn er niet echt dol op omdat hun kroost, hun huis en met een beetje pech zijzelf er vies van worden. Als alternatief worden keurige witte...
Weg met de tablet?
Digitaal speelgoed zoals tablets en iPads zijn nadelig voor de taalontwikkeling van kinderen. Laat je kinderen maker worden en maak samen speelgoed. Dubbele winst, want er komt nieuw speelgoed bij dat de taalontwikkeling en fantasie stimuleert en je bent creatief bezig geweest.
Superkids en doorsnee kinderen
Op een avond hangen mijn dochter en ik languit op de bank voor de buis. Als ik na een korte wc-pauze terugkom zie ik tot mijn verbazing dat de tv op een andere zender staat. Superkids is bezig. Mijn dochter kijkt geboeid naar het scherm. Kinderen acteren als artiesten...
9 keer waarom kinderen leermeesters zijn
Bij het grootbrengen van kinderen wordt er vaak gekeken naar wat wíj kinderen willen meegeven. Terwijl we juist ook een heleboel kunnen leren van hen. Vanwege de unieke manier waarop ze in het leven staan en de wereld bekijken. We zetten daarom een paar...
Column: Tweeling tjokvol eigenheid
Toen ik zwanger was van de tweeling, daalde degene die links lag als eerste in en ik noemde haar Lisa. Toen al voelde ik de behoefte ze apart te noemen en te volgen of de ene baby verschoof of de andere. Wat er in mijn buik gebeurde was een onoverzichtelijke...
