Emoties benoemen met de Sensicirkel
Mijn dochter is soms boos, heel erg boos. Dat is helemaal niet zo erg. Boos zijn is ook wel eens lekker. Tenminste, dat vind ík. Ik weet van mezelf vaak wel wat er aan de hand is, waarom ik boos word (en soms ook niet). Voor mijn dochter is dat veel lastiger. Ik zie...
Column: Kinderen en kameleons
Blijkbaar kun je niet zeggen: 'ik heb mijn kind zus of zó opgevoed en ik denk dat hij daarom zo autonoom en zelfverzekerd de wereld in koekeloert.' Onze oudste is amper te beïnvloeden. Daar kan ik jaloers op zijn. Misschien omdat ik zelf lange tijd eerder een kameleon...
Column: Speciaal kind
Terwijl ik in de tuin zit met een heerlijk kopje koffie, luister ik naar haar gelach. Wat heeft ze een lol samen met haar vriendje. Ze spelen in de tuin en lachen om elkaars grapjes over poep, pies en andere vieze dingen. Als haar vriendje is opgehaald door zijn...
De kracht van herhaling
'Herhaling is de moeder van de didactiek', stelde mijn docent Jeugdliteratuur elk college opnieuw. Geeuwend hoorde ik hem dan aan, om dat zinnetje vervolgens nooit meer te vergeten. Dankzij de kracht van herhaling is deze ene wijsheid in mij verankerd, zoals ook de...
Zelfstandigheid bij je kind met label of handicap
Vanaf het doorknippen of loslaten van de navelstreng: voor iedere ouder en ieder kind komt er steeds weer een moment dat ze de volgende stap naar zelfstandigheid zetten. En dat vraagt loslaten, hun eigen fouten laten maken. Maar wat als je kind iets extra’s heeft, in...
Jij bent toch zo slim? Vooroordelen over hoogbegaafdheid
Over hoogbegaafde kinderen bestaan veel misverstanden. De Week van de hoogbegaafdheid heeft als voornaamste doel hoogbegaafdheid positief onder de aandacht te brengen, kennis over hoogbegaafdheid te verspreiden en vooroordelen en misvattingen weg te nemen. Want helaas...
Kinderen leren ook door te lanterfanten
Vandaag de stad in, morgen naar het bos. En als je thuis blijft, voelt het alsof je je kind iets onthoudt. Nergens voor nodig. Kinderen leren juist ook van niets doen. Geef mij maar een todo-list tjokvol Dolce far niente, en dan zien we wel wat er dan spontaan uit de...
De uitdaging van op een kluitje leven: omgaan met overprikkeling
Nu jullie de hele dag op een kluitje leven, kan de bom wat eerder barsten. Het helpt mij enorm om te zien dat het bijna nooit gaat om het voorval zelf, maar dat jij of je huisgenoot overprikkeld is. En het loont enorm om dát aan te zien komen. Ik schreef eerder over...
Opvoeden als een jager-verzamelaar in moderne tijden
Als ik de zoveelste onderhandeling begin over opruimen of schermpjestijd, vraag ik me af of dit normaal is. Michaeleen Doucleff ook. Met haar peuter raakte ze voortdurend in een machtsstrijd. Het voelde niet goed. Het voelde als iets wat vooral in westerse...
Stoute kinderen: de ontwikkeling van het geweten
Vanaf welke leeftijd kan een kind zich verplaatsen in een ander? En wat is eigenlijk stout zijn? Het geweten ontwikkelt zich een slag in de rondte bij kinderen. Het is belangrijk om te beseffen dat kinderen in dit opzicht heel anders in elkaar steken dan volwassenen...
Hoe praat je over een kind met een label?
Vaststellen of een kind hoogbegaafd is of dyslexie heeft helpt bij het regelen van passend onderwijs. Het kan toegang geven tot een plusklas of voor het krijgen van extra tijd bij een toets. Een kind dat zich vanwege ADHD niet kan concentreren in de klas kan...
Zo leert je kind (weer) zelfstandig spelen
‘Mama, speel nou!’ Zucht. Alweer? En natuurlijk wéér hetzelfde spel ook nog. Het is soms net alsof je kind geen eigen ideeën heeft. Jij moet helpen, meespelen, erbij zijn, dingen aandragen. En natuurlijk is dat ook hartstikke leuk. Je bent er graag voor je kind en je...
Systemisch kijken: wat miste jij zelf als kind?
In de kindertijd kun je een hoop op je schouders krijgen. In een familiesysteem doet het ertoe dat iedereen op zijn eigen plek staat. Daarom is systemisch kijken naar jouw gezin van herkomst belangrijk. Sta eens stil bij wat jij als kind vroeger hebt gemist, over hoe...
Wat kun je leren van kindertekeningen?
De overeenkomsten tussen de tekeningen van mijn jongste zoon en die van mijn oudste zoon op dezelfde leeftijd zijn geen toeval. Kinderen blijken een universele ‘taal’ te hebben waar het beeldende expressie betreft. Een taal die landsgrenzen, culturen en tijdsbestek...
(Wanneer) krijgt jouw kind een smartphone?
Krijgt jouw kind een smartphone, en wanneer dan? Dit initiatief helpt ouders de discussie over de smartphone te voeren.
Taalontwikkeling bij peuters en kleuters
Kinderen van twee-en-een-half jaar tot vijf jaar zitten qua taalontwikkeling in de differentiatiefase. In de differentiatiefase gebeurt ontzettend veel. Niet alleen ontwikkelt het kind zich heel snel -zowel op lichamelijk, motorisch, emotioneel en sociaal als op...
Ook vrije scholen kunnen onderwijssegregatie aanpakken
Walraven reageert op een stuk over de vrije school dat verscheen in de Volkskrant: ‘De vrije school is zeer in trek bij witte ouders, én bij extreemrechts. Wat betekent dat?’. Hij betoogt dat ook vrije scholen zich kunnen inzetten om een betere afspiegeling van de samenleving te vormen.
Broertjes en zusjes: niet met en niet zonder elkaar
Met een tevreden blik kijk je naar je spelende kinderen. Wat hebben ze het fijn en gezellig samen. Totdat de een iets wil hebben wat de ander net had. Of er een meningsverschil ontstaat over wie er eerst was. Het vredige tafereeltje ontaardt plotseling in een ruzie...
Op pad met je vader: de inwijding van jongen naar man
Opeens zijn we er. Een plek midden in het bos, een stuk weg van het pad. De bomen staan op de goede afstand van elkaar, de zon schijnt tussen de takken door. Hier zal geen argeloze wandelaar of strenge boswachter voorbij komen. Thijn laat de rugzak van zijn schouders...
Alles is spel: Stimuleren van de fantasie
Het belang van spel wordt onderschat. De huidige trend op scholen is om kinderen al in de kleuterklas te leren lezen en tellen. Een artikel in de Volkskrant van ontwikkelingspsycholoog Ewald Vervaet vond ik verhelderend: “Kleuters hebben 360 uur nodig om 16 letters te...
9 keer waarom kinderen leermeesters zijn
Bij het grootbrengen van kinderen wordt er vaak gekeken naar wat wíj kinderen willen meegeven. Terwijl we juist ook een heleboel kunnen leren van hen. Vanwege de unieke manier waarop ze in het leven staan en de wereld bekijken. We zetten daarom een paar...
Hoogbegaafdheid; een ander systeem in de hersenen
Sander Dekker, de man die verantwoordelijk is voor het reilen en zeilen van ons onderwijs. Wie kent hem niet? Ik wel in ieder geval. Kort geleden maakte onze staatssecretaris bekend dat er voor de toptalenten in ons onderwijs dingen moeten veranderen. Een hoop...
De bewegende klas – hoe leren kinderen?
Kinderen kunnen niet stilzitten. Op school vragen we dit wel vaak van ze. 'De bewegende klas' zou hier een goede verandering teweeg kunnen brengen. Want eigenlijk is er iets geks aan de hand met het onderwijs. Het klopt namelijk niet: de dingen die wij weten over het...
Waarom peuters zo schattig zijn
Na al die stukken over de peuterpuberteit, met driftbuien van epische omvang, scènes bij de Hema en de conclusie dat praten met peuters soms averechts werkt vond ik het wel tijd voor een soort ode aan de peuter. Want wat zijn ze in de eerste plaats toch heerlijke...
Waarom jouw kind thuis dwars is (en dat klopt)
Op school of de opvang wordt je kind geroemd om zijn stoerheid, of om hoe gemakkelijk hij meedraait. Thuis heb je een weerbarstige dwarsligger of is jouw troost aan de orde van de dag. Het lijkt thuis een heel ander kind. Raar? Niet raar! Pedagoog Eva Bronsveld aan...
4 dingen om op te letten bij de keuze voor opvang
Als je kinderopvang gaat kiezen, krijg je te maken met een hele reeks aan opties. Wij zetten ze op een rijtje, vanuit het perspectief van veilige hechting voor een kind. Hoe kun je met je keuze voor opvang omgaan als je let op de meest gunstige omstandigheden voor de...
Roze mag ook! Queer- en genderinclusief opvoeden doe je zo
Wie gaan onze kinderen later worden? Wie zijn ze nu al? Er is zoveel meer dan jongen of meisje, hetero of niet. Hoe je je diep van binnen voelt, ontdek je alleen als je daarvoor de ruimte krijgt. Een 'queer inclusieve' opvoeding viert alle kleuren van de regenboog....
Samen spelen: het begint bij volgen
Spelen met mijn tweejarige vind ik moeilijk. Je moet om met een jong kind te kunnen spelen volgens mij behoorlijk in het hier-en-nu zijn. Dat heb ik niet zo in me. Mijn gedachten voeren me namelijk, voor ik het weet, mee naar allerlei andere plaatsen en tijden. En ik...
‘Niet huilen, het is niet erg’: Over huilen en zelfvertrouwen
Als je kind huilt, dan is de eerste ingeving vaak om hem of haar er vanaf te helpen. Huilen is voor velen een lastige emotie. Opvallend is dat onze eerste neiging is om het huilen te laten stoppen. ZSM. Want; als de tranen weg zijn, is het verdriet over. Toch?...
Nachtangst en dromen: zó zorg je voor een rustige nacht
“En, heb je nog gedroomd vannacht?” Dat is een vaste vraag aan onze ontbijttafel. Ik analyseer mijn dromen graag en als me dat niet lukt, stel ik me voor dat ik die nacht op reis ben geweest naar een andere dimensie om eens te kijken hoe het leven daar reilt en zeilt....
Neem de tijd: je kind heeft een eigen flow
‘Jas dicht, schoenen aan, hup hup schiet nou o-op!’ Als ik mezelf dit soort zinnetjes hoor uitkramen, weet ik best dat het niet helpt. Onder druk gaat die rits helemaal niet dicht, en ook veters zijn nog nooit sneller gestrikt dankzij het opzwepende geroep van een...
Waarom de nee-fase onzin is
De gevreesde nee-fase. We worden er allemaal voor gewaarschuwd wanneer we trots met onze blozende baby op schoot zitten. Wacht maar tot ie twee wordt! Twee is nee! In de Verenigde Staten noemen ze het zelfs de Terrible Twos. Dat maakt het niet bepaald iets om naar uit...
Waarom babygebaren zo handig zijn
In het tweede levensjaar, net baby-af, begint je kind woordjes te zeggen. Toch begrijpt hij de taal al veel eerder. In het derde trimester van de zwangerschap leert een baby al de tonen van de hem omringende taal te herkennen, en ontwikkelt hij een voorkeur voor -...
Baby’s floreren bij minder dan vier verzorgers
Dat hechting en kinderopvang best een onlogische combinatie kan zijn, constateerden we al. Nee, zeker niet elke opvangsituatie is schadelijk voor een kind, maar onder de streep kan een jong kind zich aan 3 mensen goed hechten. Dat betekent dat een baby naast de eigen...
AI-nasynchronisatie in kinderprogramma’s: wat doet dat met taalontwikkeling?
Streamingdiensten gebruiken stilletjes AI-nasynchronisatie. Wat betekent dat voor taalontwikkeling, authenticiteit en ethiek? Piek Knijff deelt haar zorgen.
Column: Likjes en kleffe kusjes
Ze slaapt. Haar mond open, haar benen onder haar lijf gevouwen, haar bipsje in de lucht. Ik strijk met een vinger voorzichtig door haar plakkerige haar. Als ik haar neusje aanraak, trekt ze een gezicht. Heel zachtjes kus ik haar warme wang. Dan sluip ik de slaapkamer...
Speelgoed-obesitas
Wat wil je hebben?, vraagt Astrid aan haar zoon Kas die bijna jarig is. Ik weet niet meer wat ik je moet geven. Auto’s heb je al, de i-pad doet het nog, een extra fiets heb je niet nodig en de nieuwste skateboard staat ongebruikt in de garage, verzucht Astrid....
Hoe leert je baby praten?
Hoera! Je kind zegt zijn eerste woordje! De brabbelfase is voorbij. Wat kun je trots zijn als je dreumes ´papa´ of ´mama´ zegt. Een belangrijke mijlpaal is bereikt. In dit artikel zal ik vertellen hoe de taalontwikkeling verloopt bij kinderen tussen de 1 en 2,5 jaar....
Hoe help je je boze kind met zelfregulatie?
Het maakt niet uit wat je doet. Je kind lijkt een tijdbom en kan ieder moment afgaan. Je hebt alles al geprobeerd maar niets werkt. En eigenlijk was dat altijd al zo, maar het wordt alleen maar erger. Je kind is boos. Om niets. Of wel om iets? Moet je kind zich maar...
Hoera voor het luisterboek! (en minder schermtijd)
Veel naar schermpjes kijken is niet goed voor je ogen en je wordt er vooral zo lamlendig van. Of je nou 3 of 33 of 88 bent. Maar toch, maar toch... mijn kinderen vermaken zich niet altijd uit zichzelf en ik ben soms te lui om iets leuks te bedenken (we zeggen het maar...
Deze rolmodellen wil jouw kind
Rolmodellen zijn superbelangrijk. Waarom? in de woorden van Ellen Brudet: ‘Het eerste dat een kind nodig heeft in het leven, is herkenning.’ Herkenning legt de basis voor je gevoel van eigenwaarde. Zie je jezelf in de wereld, dan voel je je in die wereld thuis. Jij...
Zelfstandigheid: Je kleintje kan meer zelf dan je denkt
Kinderen kunnen al een hoop zelf. Kijk steeds naar wat ze al aan kunnen en laat ze dat dan ook doen. Zelfstandigheid van een baby Daar is hij dan: je kleine babytje, zo hulpeloos en klein. Je neemt hem in je armen en besluit hem altijd te beschermen tegen de boze...
Help, mijn kind tekent niet
Wat als je kind niet wil tekenen? Is dat een probleem? En hoe kun je hem stimuleren om met plezier aan de slag te gaan? Bungeejumpen Oké, je kind tekent niet graag. Dat kan. Maar is dat wel echt een probleem? Speltherapeut Eveline Ruitenberg: ‘De ontwikkeling van...
Speel maar met vuur
‘Houd je kinderen weg bij vuur, want het is gevaarlijk.’ Ronja de roversdochter zou het er niet mee eens zijn. En mijn eigen kinderen evenmin. Zullen we het omdraaien? Voed je kinderen op met vuur, zodat ze leren omgaan met gevaar. Vier zomers geleden kampeerden we op...
Oeps, m’n kind kan een lucifer afstrijken
Laatst leerde mijn kleuter een lucifer afstrijken. En het lukte. Na een heerlijk moment van trots voelde ik ineens ook angst. Wat heb ik gedaan? Mijn kind kan nu vuur maken, help! Is hij nu een wandelend gevaar voor zichzelf en zijn omgeving? Waarom heb ik hem...
