Van nature goed: waarom we in de mens geloven

door Nelleke Bos

Is een kind van nature goed, of juist tot slechtheid ‘geprogrammeerd’? Is het onze taak om onze kinderen in het gareel te houden, of zijn ze al beschaafd? De Correspondent publiceerde een heerlijk stuk over wat er gebeurt als je gewone kinderen in de wildernis vrijlaat. Er zijn twee scenario’s bekend, zo schrijft Rutger Bregman in dit artikel. Het eerste sluit aan bij onze doemdenkerige fantasie: kinderen gedragen zich in no time als beesten, als woestelingen zonder beschaving. Het andere scenario is minder bloedstollend: kinderen ontwikkelen zich zonder enige opvoedkundige interventie tot sociale, samenwerkende en vreedzame mensen.

Illusie?

Bregman stelt zich de vraag: ‘Wat gebeurt er als je gewone kinderen hun gang laat gaan in een onbewoonde wildernis? Komt het beest spontaan in ze naar boven, of is er iets anders aan de hand?’

Welke scenario zou waar zijn? Zijn we nu van nature goed of slecht? Tromgeroffel – hier komt-ie: kinderen zijn goed. Naar aanleiding van een paar pittige sociale experimenten waarin twee groepen kinderen best tegen elkaar opgezet werden, moesten de onderzoekers concluderen dat de kinderen zich niet zomaar van hun intrinsieke goede pad lieten afbrengen. Zelfs in barre tijden zijn kinderen gericht op samenwerken en op vriendschap.

Goed nieuws

Bregman laat zien dat de ‘saaie’ versie de werkelijkheid bevat. Daaraan kan ik meteen al één lekkere conclusie verbinden: goed nieuws voor opvoeders! Goed nieuws omdat we ons minder zorgen hoeven te maken over het moreel besef van ons kroost. Goed nieuws, omdat we dus meer tijd kunnen besteden aan spelen en lekker samenzijn, en al dat ge-‘wat zég je dan?’ in de prullenbak mogen smijten.

Beeldvorming

Toch is er ook een waarschuwing uit Bregmans artikel te halen. Kinderen mogen dan van nature goed zijn, en tot goede daden geneigd, een slechte invloed van buitenaf kan hen wel naar beneden halen. Gewelddadige beelden, reality tv en andere media-ervaringen missen hun uitwerking op het opgroeiende kind niet. Zoals Bregman stelt: ‘Het verband tussen kinderen die gewelddadige media consumeren en agressie in het latere leven is zelfs sterker dan de link tussen asbest en kanker, of het verband tussen calciuminname en botmassa.’

Het blijft dus zinvol om als ouder bewust bezig te zijn met wat je je kind laat zien en waar het zich mee omringt. Houden we toch nog iets te doen, als opvoeders.

Lees ook:

Media effects, J. Bryant

Robbers Cave Experiment, M. Sherif

Over Liedloff: Op zoek naar het verloren geluk

Wees eens wat minder beschikbaar voor je kinderen

Coverbeeld: Rolinka Struik

Boekentips

Word lid

In onze fijne online community verbind je met gelijkgestemden

Verder lezen

Column: Een Duitse kaaskop

Column: Een Duitse kaaskop

Op de pleegzorgcursus hebben we het heus wel gehad over kinderen met een andere achtergrond. We zijn pleegouders in de regio Amsterdam, de hele wereld woont hier. We hebben geleerd over dieetvoorschriften voor moslims, over het opvoeden van vegetariërs, over...

Wees eens wat minder beschikbaar voor je kinderen

Wees eens wat minder beschikbaar voor je kinderen

Opvoeden kost tijd. Zeven dagen per week ben je beschikbaar en bereikbaar. Jouw kinderen hebben je immers hard nodig om verder te komen, en dat gun je ze ook. Maar wat ook een gegeven is, is dat je niet constant tijd hebt voor je kinderen. Er zijn nog zoveel andere...

Column: Opruimen als acceptatie van je leven

Column: Opruimen als acceptatie van je leven

Toen mijn man overleed, sliep ons kind nog bij ons op de kamer, in een co-sleeper. De babykamer was deels af, maar verder kwam dat wel als hij op zijn eigen kamer zou slapen. Van uitstel komt afstel, zeker in deze situatie, en eerlijk gezegd heeft het me heel lang ook...

Column: Kika komt weer thuis

Column: Kika komt weer thuis

Vrolijk komt ze mijn kamer binnen gesjouwd. Zoals altijd, zeult ze minstens drie volle boodschappentassen mee met kleding en papier. Veel papier. Alles wat uitgegeven wordt, kan verzameld en geordend. Folders. Wat er in de bonus is. Visitekaartjes en allerlei...

Column: Home sweet home

Column: Home sweet home

Of: 'Een heel normale dinsdagochtend uit het leven van een thuisblijfmoeder met een eigenzinnige peuter en een rustige baby'. Want meestal hebben dat slimme, eigenwijze kereltje en ik de grootste lol samen. En soms kan ik hem wel achter het behang plakken. En dat...

Weg met de tablet?

Weg met de tablet?

Tablets worden inmiddels al op sommige peuterspeelzalen ingezet. Apps speciaal voor de allerkleinsten worden als 'educatief speelgoed' uitgegeven. En ze beloven de ontwikkeling te stimuleren, maar doen ze dat ook echt? Onderzoekster Dr. Anna Sosa​ heeft vastgesteld...

GRATIS EDITIE KIIND

Lees Kiind stiekem lekker gratis. Download editie OER! Je ontvangt meteen ook de nieuwsbrief vol inspiratie - waarvoor je je ieder moment kunt uitschrijven.

Het is gelukt, we gaan een mail naar je typen! (check ook je spamfolder)

0