Column: Op zoek naar de verwondering

door Jeroen de Jong
jeroen de jong

In een koud en donker Keulen, eind jaren tachtig, snapte ik opeens wat de kracht van kunst was. Ik was vijftien jaar oud en werd samen met mijn klasgenoten losgelaten in het Museum Ludwig, waar een grote overzichtstentoonstelling van Andy Warhol te zien was. De gigantische doeken met felle kleuren en herhalingen van bloemen, Marilyn Monroe, Mao, Coca Cola, Campbell’s Soup en ook van mijn eigen koningin Beatrix knalden mijn hoofd binnen en lieten me sprakeloos achter. Dit betekende niets, hier waren geen woorden voor. Dit ging alleen over ervaren en verwonderen.

 

Andy Warhol zette me op het spoor van de verwondering. Ik ontdekte literatuur en film. Ik maakte er mijn studie van en ging zelfs bij een culturele instelling werken. En natuurlijk zou ik er alles aan doen om mijn kinderen veel eerder dan ikzelf die waardering voor kunst bij te brengen. Ik zou ze meenemen naar musea, we zouden tentoonstellingen bezoeken. Zij zouden echte culturele burgers worden. Die zowel klassieke muziek als de impressionistische schilderkunst zouden waarderen.

 

Nou, dat is niet helemaal gelukt. We gaan maar weinig naar musea en zelfs de culturele festivals bij ons in de stad zien we lang niet allemaal. Want er is altijd wel een judotoernooi of een dansles of een familiebezoek. Of we zijn gewoon moe. Of lui. En eigenlijk interesseert klassieke muziek mijzelf ook niet zo veel.

 

Dus laat ik het ook maar weer los. Muziek zullen ze zelf moeten ontdekken. De meeste musea ook. Maar voor de broodnodige compensatie zijn we wel lid van het mooie kunsttijdschrift Dada. Ook hebben we ‘Een hele kunst‘ al drie keer voorgelezen. We zijn nu goed thuis in de 50 hoogtepunten van de Nederlandse kunst. Van de gebroeders van Limburg en Rembrandt tot Piet Heen Eek en Henny Vrienten. Schilderijen van Vincent van Gogh worden herkend, als ‘Oh dat is van die man met dat oor’.


Dit betekende niets, hier waren geen woorden voor

Maar er gaat niets boven de onontkoombare confrontatie met een echt kunstwerk zelf. In 2011 bouwde Florentijn Hofman – de man van de gigantische rubbereenden – een elf meter hoog houten konijn in het Valkhofpark in Nijmegen. Terwijl Thijn naar dansles ging, zagen Noek en Roos iedere week hoe het bouwwerk vorderde. Een stalen constructie, 12.000 houten plankjes en 36.000 schroeven werden samen ‘Het Uitkijkkonijn’. Met een rode bal op zijn neus. Je kon er nog in ook, om net onder de kop zelf uit te kijken over de rivier en de overkant.

 

Groot, niet te missen, zonder een duidelijk doel of functie. Het konijn stond er ruim een half jaar lang. Te staan. Gewoon omdat het kon. En het bracht een stukje verwondering in de stad. Juist vanwege het grote formaat, het gegeven dat het tijdelijk was en kwetsbaar. Maar ik weet zeker dat een groot deel van Nijmegen, waaronder mijn kinderen, heeft gevoeld dat dit is wat kunst met je kan doen. Je ogen en mond vallen open, je weet niet wat het betekent, maar van binnen voel je het kriebelen. Dat is verwondering. En daar wil je altijd meer van.

Boekentips

Word lid

In onze fijne online community verbind je met gelijkgestemden

Verder lezen

Van gordijn tot pietenpak

Van gordijn tot pietenpak

Van oude gordijnen maak je makkelijk en snel een pietenpak of mooie mantel voor Sinterklaas. Ik had oranje ribstof gordijnen liggen die ik gebruikt heb voor een pietenmuts en manteltje. Een vriendin doneerde voor dit project mooie rode gordijnen die her en der wat...

Sprokkelmaaltijd: deel je eten a la Potluck

Sprokkelmaaltijd: deel je eten a la Potluck

Ze noemen het ook wel een potluck: een maaltijd waarbij iedereen iets deelt. Handig om rekening mee te houden: je kunt niet overal je gerecht opwarmen. Neem je iets mee dat je koud kunt eten, denk er dan ook aan dat het er bij aankomst nog fris uit moet zien. Verlepte...

Goed zoet: De regenboogtaart zonder geraffineerde suiker

Goed zoet: De regenboogtaart zonder geraffineerde suiker

Dit is het ultieme bakmonster! Bak deze taart alleen als je energie genoeg hebt voor een kleurrijk avontuur! Het is een enorm bewerkelijke taart, dus lees het recept goed door voor je eraan begint. En toegegeven: de ohhh’s en ahhh!’s over het resultaat maken het...

Achter het scherm weg – voorkom overprikkeling

Achter het scherm weg – voorkom overprikkeling

Vroeger moest ik stoppen met buitenspelen als de straatlantaarns aan gingen. De meeste keren had ik het te laat door. Met rode wangen van het voetballen, want dat was wat we deden, ging ik naar huis. Inmiddels is het een kunst geworden om je kind de straat op te...

Lekker vies: Maak mest met je kinderen

Lekker vies: Maak mest met je kinderen

In veel tuinen en groenstroken tiert de heermoes welig. Ook wel kattenstaart of paardenstaart genoemd. Voor wie het niet kent: het ziet eruit als schattige, kleine kerstbomen. Een vindingrijk plantje Maar het is alles behalve schattig, want voor je het weet staat de...

Nationale Voorleesdagen: met boekentips van Kiind

Nationale Voorleesdagen: met boekentips van Kiind

Van 25 januari tot 4 februari 2017 zijn er weer de Nationale Voorleesdagen. Zoals elk jaar wordt er een Prentenboeken Top Tien opgesteld. De juweeltjes lichten we er vast voor je uit. Er springen twee boeken uit. ‘Het boek zonder tekeningen’ waar we al eerder een...

0