Wees een ‘bevallingsmonster’: de zin van een geboorteplan

Milli Hill brengt deze maand een nieuw boek uit waar we heel erg op zitten te wachten: Positief over bevallen. Een boek met een belangrijke boodschap, want je bevalling is iets om je serieus op voor te bereiden – ja, ook al kun je het verloop niet regisseren, toch is voorbereiding essentieel – en daarbij is een positieve, vertrouwensvolle houding minstens zo cruciaal. We mogen alvast 1 hoofdstuk als voorpublicatie aan je laten lezen om het bevallingsmonster in je los te laten. Komt-ie!

Wees een ‘bevallingsmonster’: waarom geen geboorteplan hebben géén goed plan is 

Heb je weleens een bruiloft georganiseerd? Als dat zo is, had je vast stapels tijdschriften, een overladen Pinterest-board en zoveel lijstjes dat je een alfabetische lijst moest maken van die lijstjes. Je wist dat je voor sommige dingen geen budget had, je wist dat het zou kunnen regenen, en je was stiekem een beetje bezorgd dat als je nog fanatieker zou worden, het misschien helemaal niet door zou gaan. Maar lieve hemel, je had je lijstjes en je zat overal achteraan. 

Of misschien zijn bruiloften niet zo jouw ding, maar weet je wel precies hoe je een succes moet maken van je onderneming, hoe je je product in de winkels krijgt, en hoe je ervoor kunt zorgen dat er reclame voor je wordt gemaakt, op je gestemd wordt, je geciteerd wordt. Je hebt dromen, je hebt ambitie, je hebt een plan. Wat je doel ook is, niemand die eraan twijfelt. 

Tenzij je zwanger bent. Als je zwanger bent, hoor je jezelf misschien soms wat achteloos, luchtig of besluiteloos dingen zeggen als: ‘Nou, ik wil alles zo natuurlijk mogelijk doen, maar je kunt zulke dingen niet echt plannen, dus ik zie wel waar het schip strandt.’ 

Helaas zeg je dit waarschijnlijk omdat je het al regelmatig gehoord hebt en je het tegen beter weten in als een feit bent gaan beschouwen. 

Ook zinnig leesvoer: Water birth, Bevallen op eigen kracht, Vrije geboorte.

Zodra je zwanger bent, is er minstens één persoon (maar meestal zijn het er meer) die tegen je zegt dat het geen zin heeft om een plan te maken voor je bevalling, omdat ‘een bevalling onvoorspelbaar is’. 

‘Nou, ik wil alles zo natuurlijk mogelijk doen, maar je kunt zulke dingen niet echt plannen, dus ik zie wel waar het schip strandt.’ 

Dat klopt. Een bevalling is inderdaad onvoorspelbaar. Maar laat mij je als volwassen vrouw – en dat ben jij waarschijnlijk ook – iets vertellen wat je al weet, maar toch: het leven is onvoorspelbaar. Het is van nature onbetrouwbaar, wispelturig en veranderlijk, wat om eerlijk te zijn knap waardeloos is. Iedereen die ouder is dan twintig en weleens in de steek is gelaten, een dierbare is verloren, de bons heeft gekregen, bedrogen of teleurgesteld is, weet waar ik het over heb. Ik denk dat we allemaal wel stiekem het onuitgesproken motto hebben: ‘Zorg voor heel veel sprankelende, ambitieuze plannen. Accepteer dat de meerderheid daarvan wordt afgewezen en dat er niets van komt.’ 

Toch krijgen volwassen vrouwen die dit allemaal weten te horen: ‘Je hoeft geen geboorteplan te maken, want je wordt toch teleurgesteld.’ 

Deze pessimistische benadering geeft geen zelfvertrouwen. Het stimuleert vrouwen, die normaliter lezen, dingen uitzoeken, hard nadenken en lijstjes van lijstjes maken, om niks te doen en de hele bevalling maar over zich heen te laten komen. Maar hoewel ‘je met de stroom mee laten drijven’ als een plan kan voelen, is het dat niet; het is een kwestie van passief zijn, van de touwtjes in handen van anderen geven. 

In een ideale wereld, zou je kunnen zeggen, zouden we helemaal geen geboorteplan nodig hebben. In een ideale wereld hebben we allemaal een vertrouwensband met onze verloskundige, heeft ze de tijd gehad om ons te leren kennen en begrijpt ze precies wat voor soort bevalling we graag willen. En in een ideale wereld zouden vrouwen niet in hun geboorteplan hoeven zetten dat ze zo lang mogelijk met het afknippen van de navelstreng willen wachten en dat ze huid-op-huidcontact willen, want dat hoort bij de standaardprocedure. Maar het spijt me, mensen, we leven niet in een ideale wereld. 

Het verloop van de bevalling is inderdaad onvoorspelbaar, maar laat je niet wijsmaken dat het een kwestie is van ‘we zien wel’. Je kunt zeker je voorkeuren in je geboorteplan zetten, waardoor je een veel grotere kans hebt op een positieve bevalervaring. Ze geven geen waterdichte garantie (denk nog even aan die opmerking over dat het leven onbetrouwbaar is), maar ze vergroten wel je kansen. 

Een geboorteplan is geen idyllisch, mooi versierd wensenlijstje dat je bij kaarslicht leest. Een geboorteplan geeft de kans om eens goed naar het enorme scala van opties te kijken, om na te denken over de verschillende manieren waarop de bevalling kan verlopen, en om ervoor te zorgen dat jouw stem gehoord wordt in de verloskamer.

Geen garantie met een geboorteplan, wel vergroot je je kansen

Je hebt eindeloos veel mogelijkheden, en het is echt de moeite waard daar aandacht en tijd aan te besteden. Ik zal er in dit hoofdstuk zoveel mogelijk van bespreken, en we zullen ook kijken hoe je voor verschillende situaties kunt plannen. Met andere woorden, manieren waarop je niet alleen plan A, maar ook plan B en C kunt maken. 

Je hoort sommige mensen misschien hun twijfels uitspreken over een geboorteplan; sommige geboortezorg-professionals hebben zelfs een hekel aan het woord ‘plan’ en vinden dat je beter ‘voorkeuren’ kunt gebruiken. Maar ik denk dat dit soort politiek correct taalgebruik eigenlijk samenvalt met de sociale code dat zwangere vrouwen echt geen moeite hoeven te doen om de regie over hun bevalling te nemen. Noem je geboorteplan zoals je wilt, maar wees uiteindelijk niet bang om toe te geven dat het een document is waar precies in staat wat je wel en niet wilt, dat je meer dan één scenario hebt overwogen (je bent uiteindelijk een volwassen vrouw) en dat je in staat bent het hoofd koel te houden als je plannen moeten veranderen. 

Maak er jouw zwangerschapsproject van

Maak dus een geboorteplan, geef daarin voor elke situatie aan wat je wensen en behoeften zijn, en weet je gesteund door die twee stalen balken: keuzes en rechten. De wetenschap dat jij je eigen beslissingen kunt nemen, dat er naar je geluisterd wordt en dat je met respect behandeld wordt, is van grotere invloed op hoe je later op de bevalling terugkijkt dan de manier waarop je bevallen bent. 

Neem de tijd om te ontdekken wat je opties zijn. Maak er jouw zwangerschapsproject van, en laat niemand je wijsmaken dat je je tijd verdoet. Je met de stroom mee laten drijven is op eigen risico. Plan voor het beste geval en het slechtste. Lees. Maak lijstjes van lijstjes. Laat je stem horen. 

Smaakt naar meer? Positief over bevallen verschijnt 31 mei, en is alvast te reserveren. Het Engelse origineel lezen kan natuurlijk ook.

Meer lezen

Positive birth en vertaald: Positief over bevallen, Milli Hill

Water birth

Bevallen op eigen kracht

Vrije geboorte

Rust in de zwangerschap is geen overbodige luxe

Mindful zwanger en bevallen: een grondige voorbereiding

6 tips voor lichaamsbeweging opbouwen na je bevalling

BewarenBewaren

BewarenBewaren