Kinderen ontdekken de wereld door te zien, te ruiken, te proeven en te voelen. Ze worden nog niet gestuurd door het denken waardoor ze veel meer openstaan voor alle indrukken die ze via hun zintuigen binnenkrijgen.
De zintuigen spelen een belangrijke rol in hun hele ontwikkelingsproces. Door het gebruik van tablet, (spel)computer en tv wordt er veel waargenomen via de ogen. Op de iPad een kinderboerderij bezoeken en de dieren ‘aaien’ en ‘eten geven’ kan heel leuk zijn. Maar het voelen, ruiken en horen komt niet aan bod. Met andere woorden: er vindt slechts een beperkte beleving plaats. Ook jouw kind zal misschien gek zijn op de tablet. Creëer daarom momenten waarop de andere zintuigen extra gestimuleerd worden. Dat kan met zintuigspelletjes: probeer alle vijf de zintuigen aan bod te laten komen en gebruik zoveel mogelijk echte en natuurlijke middelen!
Wat ruik ik?
Geuren hebben een grote invloed op onze stemming. Geuren die je lekker vindt, kunnen je helemaal opvrolijken en de ruimte prettiger maken. Welke bloemen ruiken sterk en welke kruiden ruiken fris? Laat je kind eens aan munt, lavendel, citroenmelisse en basilicum ruiken. Pak een sinaasappel, een citroen of een mandarijn. Vul luciferdoosjes met deze kruiden om aan te ruiken: kaneel, paprika, dille en vanille. Struin door de natuur op zoek naar echte geuren.
Wat hoor ik?
Waar worden we meestal wakker van? De wekker! Het is natuurlijk veel leuker met een klankschaal of een belletje. Of maak je kind zingend wakker en vraag de avond ervoor met welk liedje.
Mocht je kind eerder wakker zijn dan jij, vraag hem dan om in zijn bed goed te luisteren of hij jou al hoort aankomen en welke geluiden nog meer in en om huis te horen zijn.
Wat voel ik?
Verzamel verschillende items met verschillende structuren. Bijvoorbeeld een watje of een veer, een ballon of klei. Je kunt dit zowel met de ogen dicht als met de ogen open laten voelen, afhankelijk van de leeftijd. Hoe voelt het? Glad/koud/zacht/ruw/glibberig?. Laat je kind vervolgens raden of iets uit de natuur komt of niet. Bijvoorbeeld bij een steen of bij pingpongballetjes, of bij een kurk of een kastanje. En kan je kind met de ogen dicht het eigen speelgoed herkennen?
Wat proef ik?
Pak een soepstengel, een mandarijn, rozijntjes en een banaan en laat verschillende structuren proeven.
Ontdek verschillende smaken.
- Zout: zoute drop of bouillon
- Zoet: rozijn
- Zuur: een zure appel of citroen
- Bitter: witlof
Kun je raden wat je proeft? Maak een fruitbord met zoveel mogelijk verschillend fruit. Wie durft met zijn ogen dicht te raden welk fruit hij proeft?
Ontspanningsspellen
Aan het einde van de dag is het heel rustgevend om extra aandacht te schenken aan de tastzintuigen van het lichaam:
Weerberichtmassage
Laat je kind lekker op zijn bed liggen en laat op verschillende manieren het weerbericht op zijn rug voelen.
- De zon: met de volle hand in cirkels over de rug strijken.
- Wolken: met de handen kneden.
- Regen: tokkelen met de vingertoppen.
- Hagel: harder tokkelen met de vingertoppen.
- Sneeuw: vlinderlicht de vingertoppen neer laten komen.
- IJzel: hand over hand, steeds glijdend een stukje opschuiven.
- Bliksem: met de vinger zigzagbewegingen maken.
- Storm: de hele rug kneden en ondertussen blazen.
En aan het einde van de dag gaat de zon weer onder: langzaam met beide handen van boven naar beneden strijken. Deze massagespellen helpen om de aandacht van buiten naar binnen te brengen en zo lekker in slaap te vallen.
Marjolein Tiemstra-Smit is auteur van het boek Yoga voor Peuters en Kleuters en Uit de Malle Molen, tips om ontspannen met je kind om te gaan en docent aan de driedaagse opleiding Yoga voor Peuters en Kleuters. Aandacht voor de zintuigen is zowel in haar boeken als in de opleiding een belangrijk onderdeel.
